Sprzęgło w ciągnikach rolniczych, takich jak Ursus C-330 , odgrywa kluczową rolę w przenoszeniu momentu obrotowego z silnika na skrzynię biegów. Jego poprawne działanie decyduje o płynnym przełączaniu biegów, trwałości zespołów napędowych oraz komfortowej pracy maszyny. W tym poradniku dowiemy się, jak wygląda budowa sprzęgła Ursusa C-330 , jakie są jego główne elementy oraz jak prawidłowo je serwisować.
1. Ogólna charakterystyka sprzęgła w Ursusie C-330
Ciągnik Ursus C-330 wyposażony jest w sprzęgło jednotarczowe, suchego typu , sterowane mechanicznie przez pedał umieszczony po lewej stronie operatora. Układ ten umożliwia krótkotrwałe odłączenie silnika od układu napędowego, co jest niezbędne przy uruchamianiu silnika, zmianie biegów czy zatrzymaniu pojazdu bez gaszenia silnika.
2. Główne elementy budowy sprzęgła
Budowa sprzęgła Ursus C-330 obejmuje kilka podstawowych zespołów:
a) Tarcza sprzęgłowa
Jest to ruchoma tarcza pokryta materiałem ciernej, która dociskana jest do koła zamachowego silnika. Zapewnia miękkie sprzęganie i tłumienie drgań.
b) Naciągacz (naciskowa płyta ciśnieniowa)
Zespół naciągacza składa się z obudowy oraz sprężyn, które generują siłę dociskającą tarczę do koła zamachowego. Utrzymanie odpowiedniej siły nacisku jest kluczowe dla pełnego przeniesienia mocy.
c) Koło zamachowe
Zintegrowane z wałem korbowym silnika – stanowi stały punkt kontaktu tarczy sprzęgłowej. Powinno mieć gładką powierzchnię roboczą.
d) Mechanizm zwalniający (wahacz, dźwignia, przekładnia)
Mechanizm ten odpowiada za rozprzęglenie – gdy kierowca naciśnie pedał sprzęgła, mechanizm oddala tarczę od koła zamachowego, przerywając przekaz mocy.
e) Pedał sprzęgła i system dźwigniowy
Pedał sprzęgła jest połączony mechanicznie z układem zwalniającym poprzez dźwignie i ciągi. Poprzez naciśnięcie pedału operator aktywuje cały proces rozprzęglenia.
3. Diagnostyka i objawy uszkodzeń sprzęgła
Nieprawidłowe działanie sprzęgła może prowadzić do problemów z jazdą i szybszego zużycia innych elementów. Oto najczęstsze objawy:
- Ślizganie się sprzęgła – objawia się brakiem wzrostu prędkości mimo zwiększania obrotów silnika.
- Trudności z włączaniem biegów – sugeruje niepełne rozprzęglenie.
- Drgania i szarpnięcia przy ruszaniu – mogą wynikać z nierównomiernego zużycia tarczy lub koła zamachowego.
- Zbyt miękki lub zbyt twardy pedał – wskazuje na problemy z regulacją lub zużytymi łożyskami.
4. Konserwacja i regulacja sprzęgła
Regularna konserwacja i sprawdzanie sprzęgła to klucz do jego długiej trwałości. Oto najważniejsze czynności:
a) Regulacja luzu swobodnego pedału
Luz powinien wynosić około 30–40 mm . Zbyt mały luz prowadzi do niepełnego sprzęgania, zbyt duży utrudnia zmianę biegów.
b) Sprawdzenie stanu tarczy i koła zamachowego
Podczas przeglądu należy ocenić stan tarczy (zużycie, pęknięcia) oraz powierzchni koła zamachowego (czy nie ma śladów spalenia, wgłębień).
c) Smarowanie elementów ruchomych
Wahacze, dźwignie i przeguby należy regularnie smarować tłuszczem uniwersalnym.
d) Wymiana zużytych części
Jeśli stwierdzi się znaczne zużycie tarczy, naciągacza lub koła zamachowego – należy wymienić całość zestawu sprzęgłowego.
5. Demontaż i montaż sprzęgła – ogólny opis procedury
Aby uzyskać dostęp do sprzęgła w Ursusie C-330, konieczne jest:
- Odłączenie akumulatora i opróżnienie układu chłodzenia (jeśli potrzeba).
- Rozłączenie skrzyni biegów od silnika.
- Podparcie silnika i skrzyni odpowiednimi podporami.
- Wyjęcie śrub mocujących obudowę sprzęgła.
- Precyzyjne zdjęcie całego zespołu sprzęgła (tarcza + naciągacz).
- Przegląd i ewentualna toczenie koła zamachowego (jeśli występuje nierówność powierzchni).
- Montaż nowego sprzęgła i regulacja pedału.
Prace te wymagają narzędzi warsztatowych oraz doświadczenia – najlepiej wykonywać je w warunkach serwisowych.
Najważniejsze fakty o budowie sprzęgła Ursus C-330:
- 🔄 Sprzęgło w Ursusie C-330 to sprzęgło jednotarczowe, suchego typu .
- ⚙️ Składa się z tarczy sprzęgłowej, naciągacza, koła zamachowego, mechanizmu zwalniającego oraz pedału z układem dźwigniowym.
- 📏 Luz swobodny pedału powinien wynosić 30–40 mm .
- 🛠️ Diagnostyka obejmuje sprawdzenie ślizgania, trudności z włączaniem biegów oraz drgań przy ruszaniu.
- 🔧 Konserwacja obejmuje regulację, smarowanie i wymianę zużytych elementów.
- 🧰 Demontaż wymaga rozłączenia silnika od skrzyni biegów i profesjonalnego podejścia.
- 💡 Regularna obsługa przedłuża żywotność sprzęgła i zapobiega drogim awariom.
